APA Formatında Kaynakça Nasıl Yazılır? (İzmir’de Bir Kahve, Bir Kağıt, Bir de Hafif Panik Hali)
Sitemizden Önerilen: Filtre kahve makinesi ile sütlü kahve nasıl yapılır ?
Rekoryapiinsaat olarak bu yazımızda “APA formatında kaynakça nasıl yazılır” konusunu masaya yatırıyoruz. Keyifli okumalar!
İzmir’de sabahları güne başlamak iki şeye bağlı: kahvenin sertliği ve insanın içindeki “bugün kesin üretken olacağım” yalanına ne kadar inandığı. Benim hikâyede ise üçüncü bir değişken var: APA formatında kaynakça nasıl yazılır? konusu.
Çünkü bir gün, Alsancak’ta küçük bir kafede otururken laptopu açıp “bu sefer erken bitireceğim” dedim. Sonra ekranıma baktım ve şunu gördüm:
“Kaynakça (APA 7th edition)”
O an iç sesim net konuştu:
“Sen bu işi yanlış anladın.”
Yanımda oturan arkadaşım Elif ise daha dramatikti:
“Bu ne ya? Matematik gibi yazı stili mi olur?”
İşte bugün tam da bu karmaşanın içinden çıkıp, APA formatını hem anlaşılır hem de İzmir sokaklarında yürüyormuş gibi rahat anlatmaya çalışacağız.
—
APA Formatı Nedir? (Kulağa Ciddi Gelip Aslında Düzen Sever Bir Sistem)
APA, Amerikan Psikoloji Birliği’nin geliştirdiği bir kaynak gösterme sistemi. Ama bunu böyle söyleyince insanın gözünde hemen kravatlı bir akademisyen canlanıyor.
Gerçekte ise APA şunu diyor:
“Sen bir şey söylüyorsan, bunu nereden söylediğini düzgün belirt.”
Yani aslında çok medeni bir sistem. Dedikodu yapmıyor, “kaynağın kim?” diye soruyor.
Bir düşün:
“Bu bilgi doğru.”
“Hangi bilgi?”
“Şu makalede yazıyordu.”
“Hangi makale?”
“İşte onu APA ile yazacağız.”
Ben bunu ilk öğrendiğimde şunu düşünmüştüm:
“Bu sistem sanki her cümlenin yanında bir şahit istiyor.”
—
APA Formatında Kaynakça Nasıl Yazılır? (Temel Mantık)
Bir gün arkadaşım Berk bana mesaj attı:
“Abi kaynakça yazmam lazım ama Google’dan kopyala yapıştır yapıyorum, hocam geri gönderiyor.”
Ben de çok havalıymış gibi cevap verdim:
“APA öğrenmen lazım.”
Sonra kendim Google’a yazdım:
“APA formatında kaynakça nasıl yazılır?”
Çünkü bilgi verirken özgüven, uygularken panik yaşıyoruz.
—
Temel yapı
APA kaynakça yazarken genel yapı şöyle:
Yazar. (Yıl). Eserin adı. Yayın bilgisi.
Ama bunu görünce insanın içinden şu geçiyor:
“Bu kadar mı? Neden hayat bu kadar kısa ama kurallar bu kadar uzun?”
—
İzmir’de APA Öğrenme Deneyimi (Gerçek Bir İç Savaş)
Geçenlerde Karşıyaka vapurunda bir öğrenci gördüm. Elinde defter, yüzünde dramatik bir ifade.
Yanındaki arkadaşına dedi ki:
“Ben bu APA yüzünden hayattan soğudum.”
Arkadaşı da çok sakin:
“Hocaya Times New Roman 12 punto dışında bir şey verirsen soğutur zaten.”
Ben de içimden dedim ki:
“İzmir’de insanlar iki şeye ciddi: vapur saatine ve kaynakçaya.”
—
Kitap Kaynağı APA Formatında Nasıl Yazılır?
Kitap kaynakları APA’da şöyle yazılır:
Yazar Soyadı, Adının Baş Harfi. (Yıl). Kitap adı. Yayınevi.
Ama bunu hayatın içine sokalım.
Diyelim ki Elif bir kitap yazdı:
“Elif, hayatımın hataları ve ben”
APA’ya göre şöyle olur:
Elif, E. (2020). Hayatımın hataları ve ben. İzmir Yayınları.
Ben bunu görünce dedim ki:
“Kitap yazmak zor ama APA’ya sokmak daha zor olabilir.”
—
Kafede APA tartışması
Elif: “Ben kitabı yazdım ama kaynakça kısmı kabus.”
Ben: “Sen kitabı yazmışsın, APA seni yazmış.”
Elif: “Ne?”
Ben: “Yani sistem seni formatlıyor.”
—
Makale ve Dergi Kaynakları (En Çok Burada Ter Dökülür)
Akademik makaleler biraz daha ciddi:
Yazar, A. A. (Yıl). Makale başlığı. Dergi Adı, cilt(sayı), sayfa aralığı.
Bunu ilk gördüğümde beynim şunu dedi:
“Bu bir cümle değil, şifreli mesaj.”
Örnek:
Demir, M. (2022). Öğrencilerin geceleri neden daha yaratıcı olduğu. Eğitim Araştırmaları Dergisi, 10(2), 45-60.
—
Gerçek hayata uyarlama
Bunu arkadaşıma anlattım.
Berk: “Cilt ne demek?”
Ben: “Derginin yaşadığı yıllar gibi düşün.”
Berk: “Sayı?”
Ben: “O da kaçıncı bölümde olduğun.”
Berk: “Sayfa?”
Ben: “O kolay işte, şansın varsa azdır.”
—
Web Sitesi Kaynakları (İnternetin APA ile İmtihanı)
İnternetten kaynak gösterirken olay biraz değişiyor.
Yazar. (Yıl). Başlık. Site adı. URL
Ama burada hayat daha da karmaşıklaşıyor çünkü:
Yazar yok
Tarih yok
Site zaten “bilgi dünyası123.net” gibi bir şey
İşte o an APA sana bakıyor ve diyor ki:
“Ben sana düzen öğreteceğim.”
—
İzmir gecesi + kaynakça krizi
Saat 02.17.
Ben: “Bu siteyi nasıl yazacağım?”
İç ses: “Kim yaptıysa onu bul.”
Ben: “Yok.”
İç ses: “O zaman siteyi yaz, çık.”
—
APA’da En Çok Yapılan Hatalar
1. Tarihi unutmak
Kaynakça yazılır ama tarih yoktur.
APA: “Zamansız bilgi mi? Güzel, ama kabul etmiyorum.”
—
2. Yazar soyadını yanlış yazmak
Arkadaşım bir kez “Yılmaz, Y.” yerine “Yılmaz Yılmaz” yazmıştı.
Hocanın yorumu:
“Bu bir kişi mi, şirket mi?”
—
3. Başlıkları italik yapmamak
Bu hata akademik dünyada küçük ama etkisi büyük bir kaos yaratır.
—
APA Formatı Neden Bu Kadar Önemli?
Bir gün vapurda düşündüm:
“Niye bu kadar detay var?”
Sonra anladım:
APA aslında şunu istiyor:
Bilgi çalınmasın
Kaynak belli olsun
Her şey şeffaf olsun
Yani biraz sıkıcı ama oldukça adil.
—
Hayatla bağlantı
Düşünsene:
Bir arkadaşın sana bir bilgi veriyor ama kimden aldığını söylemiyor.
Rahatsız edici, değil mi?
APA tam olarak bunu engelliyor.
—
Küçük Bir APA Rehberi (Zihinde Kalması İçin)
Kitap
Soyad, Ad. (Yıl). Kitap adı. Yayınevi.
Makale
Soyad, Ad. (Yıl). Makale adı. Dergi adı, cilt(sayı), sayfa.
Web
Soyad veya kurum. (Yıl). Başlık. Site. Link.
—
İzmir Usulü Son Düşünceler
Bazen düşünüyorum, APA olmasa akademi biraz “herkes kafasına göre yazsın” dünyası olurdu.
Ama yine de insanın içinden şu geçiyor:
“Bu kadar kural yerine biraz daha kahve koysalardı belki daha iyi yazardım.”
Elif geçen gün dedi ki:
“Ben APA’yı çözdüm.”
Ben: “Nasıl?”
Elif: “Ezberledim.”
Ben: “O çözmek değil, teslim olmak.”
—
Değerli Rekoryapiinsaat okurları, “APA formatında kaynakça nasıl yazılır” hakkındaki bu içeriğimizin sonuna ulaştınız. Umarız faydalı olmuştur!
Son Bir Vapur Sahnesi
Karşıyaka iskelesinde rüzgar var.
Elimde defter, önümde kaynakça.
İç ses:
“Bu sefer doğru yaptın mı?”
Ben:
“Bilmiyorum ama en azından denedim.”
Ve İzmir’in o hafif dağınık ama bir şekilde yaşayan ritminde, APA bile biraz daha katlanılabilir hale geliyor.